Tips voor leerlingen
 Dyslexie softwarelinks

 Brochure hulpmiddelen(pdf)

Dyslexie

Tips voor leerkrachten

Een dyslectische leerling:
Brochure dyslexie
Het OPDC heeft voor de hulpmiddelen met betrekking tot dyslexie een speciale brochure samengesteld met daarin vele tips.
 

  • heeft meer tijd nodig dan normaal om nieuwe informatie op te nemen. Het probleem is steeds

  • het tekort aan tijd bij het lezen van teksten, het ontvangen van instructies, het overschrijven, het maken van examens, enz.

  • leert moeilijk uit het hoofd

  • verwart vaak informatie, als dit zonder samenhang wordt aangeboden.

Dit alles veroorzaakt een traagheid; de betreffende leerling maakt daarmee ongewild een domme indruk. Dyslectische leerlingen hebben echter een normale tot goede intelligentie: het eenmaal geleerde kunnen zij goed toepassen en aan inzicht ontbreekt het hen niet. In potentie hebben ze veel mogelijkheden. Jammer genoeg wordt dyslexie vaak als vergaarbak gebruikt en verward met minder-intelligent.

Extra tijd
Geef extra tijd bij klassikaal werk en zet hen eventueel in een aparte ruimte (bijv. bij tekst verklaren, examens, toetsen, enz.), maar geef juist bij een thuisopdracht geen extra tijd. De leerling moet dan maar harder werken. Geef huiswerk op voor de komende 14 dagen. Geef per vak een lijst met moeilijke woorden om thuis te oefenen. Dergelijke lijsten werken ook goed bij de niet-talen vakken.

Traagheid
Houd rekening met traagheid van de leerling:

  • de leerling reageert langzaam op klassikaal gestelde vragen

  • maak het bord niet te snel schoon, overtuig jezelf ervan dat iedereen alles heeft overgenomen

  • deel goed leesbare kopieën uit

  • laat voor dyslectische leerlingen de aantekeningen kopiëren

  • de traagheid geldt niet alleen bij de talen, maar bij alle vakken en vooral bij het leren van nieuwe handelingen en begrippen. Alles moet bezinken. maar is daarna goed toepasbaar.

Problemen met de spelling
Bijna alle dyslectici hebben problemen met de spelling. Bespreek met de leerling welke fouten worden meegeteld en hoe hij/zij de spelling denkt te gaan verbeteren. Bespreek s.o.'s en proefwerken na, zodat de leerling kan aantonen, dat hij/zij de stof beheerst. Reken bij vakken als aardrijkskunde, geschiedenis, biologie, enz. de spellingfouten niet mee, maar beoordeel uitsluitend de vakinhoudelijke kennis.

Schrijven in korte zinnen
Dyslectici drukken zich moeilijk uit op papier. Accepteer en stimuleer het schrijven in korte zinnen en een kort verhaal.

Faalangst en demotivatie
Door de beperkingen in hun ontplooiing kunnen dyslectische leerlingen faalangstig en gedemotiveerd raken. Docenten kunnen daardoor ten onrechte deze leerlingen als ongeïnteresseerd ervaren.

Negatieve ervaringen voorkomen
Voorkom zoveel mogelijk nieuwe negatieve ervaringen. Voorbeeld: laat de leerling niet hardop lezen tijdens de les, maar laathen de inhoud met eigen woorden weergeven. Indien dit hardop lezen tijdens de les noodzakelijk is, is het verstandig dit vooraf met de leerling te bespreken.

Gevoelig voor storingen en rommeligheid
Dyslectische leerlingen zijn gevoelig voor storingen en rommeligheid. Zet ze daarom in de klas vooraan, zorg voor zo min mogelijk afleiding.

Structuur
Houd de les gestructureerd, wees "to the point", wijd niet uit, geef korte opdrachten, houd de lijn van de les vast. Voor dyslectici neemt de duidelijkheid van de les zeker niet toe als het aantal gebruikte woorden toeneemt.

Flexibiliseren
Maak bij de beoordeling verschil tussen inzichtfouten en andere fouten, zoals niet op tijd klaar zijn en spellingsfouten. Flexibiliseer de overgangsnormen, laat naast het overgangscijfer ook meespelen of de leerling de leerstof beheerst en de komende jaren gebruiken kan.

Inprenten
Voor deze leerlingen is inprenten van groot belang. Hiervoor zijn diverse methoden te gebruiken, bijv. computerprogramma's. Info via de RT.-docent.

Als luisteren en schrijven niet samen gaan
A1s bij dyslectici het parallelle proces van luisteren en schrijven een probleem vormen, is het kopiëren van de aantekeningen een eenvoudige oplossing.

Boek/ band
Studieboeken en leesboeken zijn ook op ingesproken band verkrijgbaar. Dit kan tot betere leesresultaten leiden en tot een beter begrip van de tekst, doordat het technisch lezen minder moeite kost. Zeker voor leesvakken als aardrijkskunde en geschiedenis een aanrader. Info via de RT.-docent.

Faciliteiten
Maak de leerlingen duidelijk, dat de geboden faciliteiten noodzakelijk zijn om tot optimale prestaties te komen.

Meerkeuzevragen
Meerkeuzevragen blijken een zeer moeilijk te nemen hindernis voor dyslectische leerlingen en dienen daarom zoveel mogelijk vermeden te worden.

Dyslectici hebben vaak een forse "handicap" ten opzichte van hun niet-dyslectische medeleerlingen.

Juist daarom zijn ze gebaat bij een positieve en motiverende benadering.

Natuurlijk verdwijnt de handicap niet met deze benadering, maar een aanpak in de zin van "samen kijken hoe we er het beste mee kunnen omgaan" en "jouw probleem is ook mijn probleem", werkt beslist beter dan hen voortdurend op dezelfde fouten te wijzen.


Ortho Pedagogisch Didactisch Centrum  Zuidoost Drenthe  2008   |   Disclaimer